zandkorrels

zandkorrels

Lezen, schrijven, observeren.

Ik wil zandkorrels, steentjes en rotsblokken taal rondstrooien.

GOEDEMORGEN

korrelsGeplaatst door José ma, augustus 13, 2018 14:49:42

Lieve Duitse Texelgangers,

Ik ben verknocht aan Texel en kom er vaak. Ik zie u daar dan ook altijd. Een paar van u herken ik zelfs, zoals mijn vakantiebuurman met de grote luidruchtige hond die "nichts macht, nur bellt", zolang onze hond tenminste een ‘Mädchen" is. Wat zij godzijdank is… Die belloverlast is niet mijn grootste ergernis. Dat die volledig in het Duits met mij besproken wordt, stoort me echter wel. Het verbaast me dat de vaste Duitse Texelgangers geen Nederlands spreken, zelfs niet minimaal! Zo moeilijk is het toch niet om te groeten met goedemorgen in plaats van met guten Morgen? Of om: tot ziens, een half bruin, twee koffie, te zeggen? Zeker van Duitse huizenbezitters op Texel mag zo’n klein beetje Nederlands verwacht worden! Als ik in úw land te gast ben, spreek ik Duits. Goed, dit heb ik op school geleerd, evenals Engels en Frans, maar als ik naar Italië of Zweden op vakantie ga, studeer ik van tevoren wat zinnetjes in. Bovendien heb ik dan altijd een woordenboekje op zak. U zou daar eens mee kunnen beginnen: met een woordenboekje. Een internetcursus Nederlands lijkt me tevens een goed idee.

Nu ik toch bezig ben, gooi ik er meteen nog een ergernis uit. Het zit namelijk zo dat ik regelmatig een Duits vakantiehuis op Texel huur. Dit is onontkoombaar, want er zijn meer vakantiehuizen eigendom van Duitsers dan van Nederlanders. Ik gun u dit bezit van harte. Maar… u verhuurt het ook aan Nederlanders en daar moet u met de inrichting rekening mee houden! Weet u: wij ontbijten van bordjes, niet van plankjes. En wij hebben graag een waterkoker om theewater te kunnen koken, want wij drinken niet de hele dag koffie. Die thee drinken wij uit een glas en niet uit heel kleine koffiekopjes. Koffie drinken wij trouwens liever uit een wat grotere kop of uit een beker. Dat in uw huis een Duits tv-pakket zit, kan ik persoonlijk billijken, want ik kijk amper tv. Of andere Nederlandse huurders er ook zo makkelijk over denken, betwijfel ik. Het valt ook niet mee om alle apparatuur in uw huis aan de gang krijgen, want u heeft alle gebruiksaanwijzingen en tips slechts in het Duits klaarliggen.

Ik hoop niet dat u denkt dat ik een verzuurde Duitserhater ben. Dat is zeker niet het geval! Dat u en ik een gezamenlijke passie hebben voor Texel, schept een band, een vriendschapsband bijna. Vrienden moeten elkaar de waarheid kunnen zeggen. Daarom vertel ik u wat mij stoort. Ik hoop dat u mijn ergernissen wilt wegnemen. Ik verheug me erop binnenkort op Texel met u een kort gesprek in het Nederlands te voeren en ooit in een van uw huizen te ontbijten van een Hema bordje.

Vriendelijke waddengroet,

José Zandkorrel



STANTE PEDE

korrelsGeplaatst door José ma, juli 30, 2018 17:49:34

Onlangs kreeg ik bij mijn dorpsapotheek mijn wondverzorgingsmiddelen niet meer vergoed (zie mijn voorlaatste blog). Ik heb inmiddels samen met mijn huisarts alle (veel!) procedures doorlopen om de materialen te kunnen aanvragen bij een door mijn zorgverzekering geselecteerde 'hoofdleverancier', de firma Mediq. Maar wat, als je iets stante pede nodig hebt, vroeg ik me laatst af? Mediq levert snel, maar niet stante pede...

Zo'n s-p-situatie deed zich afgelopen week voor. Ik kreeg bij de wondpoli een recept mee voor medicinale pleisters. Die kon ik in de ziekenhuisapotheek halen, zei de dermatoloog. Ik had mijn bedenkingen en die bleken te kloppen. Tja, een hoofdleverancier is een hoofdleverancier en ook een ziekenhuisapotheek is 'slechts' een gewone apotheek. Gelukkig had ik thuis nog een paar van die pleisters liggen en had ik er bij Mediq al een machtiging voor lopen. Zodoende kon ik de rest online bestellen en de levering afwachten. Maar wat nou als het was gegaan om iets dat ik níet in huis had, maar wél stante pede nodig had? Dan had ik, net zoals een tijdje geleden, mijn portemonnee moeten trekken. En zie dan de rekening maar eens gedeclareerd te krijgen! De goedzakken bij Ohra/CZ hebben onlangs met hun hand over het hart gestreken, maar een tweede keer zullen ze daar niet snel toe overgaan. Dat maakten ze me meer dan duidelijk. Gelukkig verkeer ik in de riante positie dat ik het me kan veroorloven om rekeningen voor te schieten, maar lang niet iedereen kan dit en dat is schrijnend!

Ik heb me afgelopen week opnieuw knap boos gemaakt om deze verandering in de zorg. Waar ik me ook boos om maak is dat de firma Mediq zowel aan mij als aan mijn huisarts uitgebreid vragen stelt over mijn aandoening. "Dit gaat ze allemaal niets aan; de term auto-immuun ziekte zou voldoende moeten zijn!" mopperde mijn huisarts. Ik ben het met haar eens. Beiden hebben we echter wel de benodigde gegevens verstrekt, want anders kan ik fluiten naar een vergoeding. Wat ik me afvraag: hoe zit het in dit geval met die heilige wet op de privacy? Hoeft die hier niet toegepast te worden? Waarom mag/moet een leverancier namens mijn zorgverzekeraar dit soort vragen stellen?

In november ga ik me uitgebreid verdiepen in pakketten van andere zorgverzekeraars. Maar welke is nog te vertrouwen? Zoals ik onlangs al schreef: Ohra/CZ zal niet de enige zijn die deze veranderingen (midden in een kalenderjaar!) doorvoert en het einde ervan is vast nog niet in zicht. De macht van deze clubjes is veel en veel en veel te groot.




ABEL

korrelsGeplaatst door José za, juli 21, 2018 15:42:35

De uitnodiging voor het bijwonen van een 'Muzikale Roundsound Implosie' (een 'vernieuwende muziekervaring'), sprak me wel aan. Ik had al eens eerder een concert bezocht in de club die het organiseerde. Dat 'klassiek-futuristische concert' was destijds zo experimenteel dat het meeste publiek wegliep, maar ik kon het wel waarderen. Op dus naar deze implosie. Veel mensen waren er niet op afgekomen. In een soort wachtkamer zat een handjevol nieuwsgierigen. We werden om beurten binnengeroepen in een kleine studio. Als voorlaatste was ik aan de beurt. De blitse dj met prachtige blonde dreadlocks wees mij op een comfortabel bed, type smal hemelbed. Deze muziekervaring moest liggend tot me komen, begreep ik. Ik kreeg een koptelefoon op en daar ging het loos! Wat zachte piepjes vormden het intro van een geluidsexplosie die het midden hield tussen een verbouwing next-door en een houseparty. Niet dat ik die laatste ooit heb bijgewoond. Bouwgeluiden herken ik echter feilloos: daar was de drilboor, daar de zaag, daar de boormachine... Net toen ik dacht: "Echt waarderen kan ik deze implosie niet", dook er tussen de bouwgeluiden een zangstem op, die heel zoet "ringelingeling" zong. Vanaf dat moment gaf ik me over en genoot ik ten volle. Na twintig minuten stopte de muziek abrupt. De dj schoof me uit het hemelbed, nam de koptelefoon van mijn hoofd en zei dat ik even rustig de tijd moest nemen om te landen. Dat deed ik. Onderwijl vroeg ik me, net als aan het begin van de sessie, af waar ik zijn stem toch van kende. Die warme stem, dat Amsterdamse accent... "Het duurt meestal een paar dagen tot een week voordat de uitslag van een MRI bij de arts is." Ik knikte dat ik het begreep en ineens wist ik het: hij had de stem van die aardige man van 'Taarten van Abel', het VPRO-kinderprogramma waar ik graag naar kijk! Ik bedankte Abel, eh...de dj, eh...de verpleegkundige voor zijn medewerking. "Graag gedaan, hoor. Het allerbeste met u en wel thuis!" antwoordde hij vriendelijk. Ik vraag me nu al dagen af of hij de zoon van is en of hij ook zulke mooie taarten kan bakken.





VRIJE KEUZE

korrelsGeplaatst door José vr, juni 29, 2018 19:53:49

"Deze moet u zelf betalen." De apothekersassistente wijst op het wondverbandmiddel dat ik al sinds jaar en dag vergoed krijg. Als ik protesteer, kijkt ze in het systeem en ziet dat ik inderdaad een 'verbandmiddelenvergoeding' heb. Na enig speuren en navragen, vertelt ze dat mijn zorgverzekeraar Ohra sinds kort geen contract meer heeft met de keten waartoe haar apotheek behoort. Er zit niets anders op: ik heb de spullen nodig; ik trek mijn pinpas. De apothekersassistente bedankt voor mijn begrip. Ze is opgelucht dat ik niet in woede ben uitgebarsten. Tja, waarom zou ik? Zij kan er niets aan doen. De woede-uitbarsting bewaar ik voor thuis voor in een mail aan de Ohra. Een samenvatting van hun antwoord:

"Met de Ohra Zorgverzekering heb je vrije zorgkeuze. We hebben met de meeste zorgverleners afspraken gemaakt over zorg, kwaliteit en prijs. Je mag zelf een zorgverlener kiezen. Het maakt niet uit of die een contract met ons heeft of niet. Verbandmiddelen kopen wij sinds kort anders in. U kunt nu terecht bij één van de dertien gecontracteerde hoofdleveranciers die landelijk leveren."

Sympathiek: ik mag kiezen wie ik wil! Jammer genoeg mogen zij vergoeden hoe ze willen. Op mijn vervolgvraag (eigenlijk eis) dat ik de recente rekening vergoed wil hebben omdat mij niets over de wijziging is medegedeeld, antwoordt een medewerkster telefonisch dat ik de rekening niet op de geijkte manier kan declareren. Ze geeft me het mailadres van de afdeling waar dat wel kan. Ze beaamt dat het een beetje slordig is geweest om cliënten níet en apotheken wél te informeren over de verandering.

Ondertussen heb ik een van de dertien 'hoofdleveranciers' benaderd. Die verlangt een nieuwe verwijzing én nieuwe recepten van een arts. Ook moet die arts aangeven of hij/zij mij in staat acht om zélf herhaalrecepten aan te vragen. Toen ik met deze vragen bij de huisarts aankwam, zuchtte ze. We vroegen ons samen af waar het einde is. Moeten we binnenkort geneesmiddel A bij apotheek X bestellen, geneesmiddel B bij apotheek Y en verbandmiddel C bij apotheek Q? Wat een administratieve rompslomp! Wat een extra hoeveelheid busjes van PostNL door het land! Wat een hulp zal er voor veel mensen nodig zijn om dit te regelen!

Op mijn eis aan de Ohra om mijn aankoopbedrag vergoed te krijgen, kreeg ik als antwoord dat ze dit eenmalig wel willen doen. Ook gingen ze in op mijn kritische vragen over hun nieuwe werkwijze:

"Ondanks het feit dat de leveranciers het materiaal bij onze verzekerden thuisbezorgen, zijn de kosten gemiddeld toch lager dan bij een reguliere apotheek. Door selectiever en op grotere schaal in te kopen, kunnen wij de tarieven laag houden en uw premie betaalbaar. Het is beslist niet onze bedoeling om ergernis bij u te creëren."

Beste Ohra, ik weet dondersgoed dat de zorgkosten in Nederland de pan uitrijzen. Ik ben erg voor kostenbesparing en probeer daarom zo min mogelijk consulten aan te vragen en geen medicijnen te verspillen, maar dit van A naar Z sturen van niet-gezonde mensen, die niet barsten van de energie en die de door hun arts voorgeschreven middelen echt nodig hebben, wekt bij mij wel degelijk ergernis. Jullie club zal niet de enige zijn die zo te werk gaat en er zullen er vast ook nog meer volgen, maar de willekeur waarmee veranderingen worden doorgevoerd, beangstigt mij. Ik vind de macht van zorgverzekeraars groot. Te groot.





KRIMPEND HART

korrelsGeplaatst door José di, juni 12, 2018 15:00:59

Ik las Jac. P. Thijsse, Natuurbeschermer en schrijver. Het is een dun boekje, deze biografie, maar de inhoud is verre van 'dun'. Logisch, want het is geschreven door Dik van der Meulen, die eerder bekroonde biografieën schreef over Multatuli en koning Willem III.

Jac. P. Thijsse heeft hele generaties Nederlanders enthousiast gemaakt voor de natuur, niet in het minst door zijn Verkade-albums, waarvan het eerste in 1906 verscheen. Maar ook eerder timmerde hij al aan de weg met toegankelijke natuurboeken, zoals met het in 1904 verschenen Het Vogeljaar. Handleiding tot het leeren kennen der meest voorkomende Nederlandsche vogels. Van der Meulen vindt dat dit boek na meer dan honderd jaar nog niets van zijn frisheid verloren heeft. Wel vindt hij dat je hart samenkrimpt als je leest hoe het destijds in Nederland krioelde van vogels die nu schaars zijn geworden. Thijsses lofzang leest nu als een schildering van een andere planeet:

Overal leeft het van vogels. Reigers vliegen af en aan met holle vleugels en ingetrokken nek, een ooievaar komt van heel uit de verte aanglijden op roerloos uitgespreide zwart-met-witte vlerken, de lange hals recht uitgestrekt, de roode pooten achteraan: hij glijdt zoo wel een kilometer ver, in lang gestrekte lijn langzaam dalend. Spreeuwen kunnen dat ook, maar hun luchtglijbaan is veel korter. De lucht is vol van leeuwerikenzang en 't riet weergalmt van rietzangers en karekieten. Maar boven alles uit klinkt het geroep en gejodel van de kleine steltloopers, van kievit en tureluur, grutto en scholekster. Voeg hierbij nog de wulp, de kemphaan en de kluit, dan hebt ge een zevental vogels van den eersten rang, vogels, die ieder Nederlander behoort te kennen, want zij bevolken niet alleen onze weilanden in de polders, maar ook in de duinen en op de hooge hei moet gij ze ontmoeten: overal waar maar uitgestrekte, vochtige plekken in hun levensonderhoud voorzien.

Tja...het is al weer jaren geleden dat ik op Texel grote groepen grutto's zag en hoorde. De aantallen kieviten en scholeksters zijn eveneens schrikbarend teruggelopen. Ook de hemelse zang van de wulp hoor je steeds minder. Wat de diversiteit in de natuur betreft is Nederland een zeer armoedig land geworden. Daar krimpt je hart inderdaad van samen.



LANGZAAM LEVEN

korrelsGeplaatst door José za, mei 26, 2018 17:48:45

"Ik droomde dat ik langzaam leefde"*, leest Zij. "Zoals ik!" wil ik roepen. Maar roepen zit niet in mijn systeem. Kauwen wel. 200 kilo gras per dag ging er doorheen voordat Mam me uitspuugde**. Een ijskoud monster scheidde me daarna van de rest van de kies. Ik ontdooide op de zeebodem. Daar leefde ik tienduizenden jaren langzaam en vredig, totdat een ijzeren slurf me opzoog en uitbraakte op het strand van Texel. Ik was nauwelijks van de schrik bekomen toen Zij me oppakte. Nu leef ik langzaam en vredig in Haar boekenkast. Ik lig er goed, maar ik mis de zeebodem.

*Beginregel van het gedicht 'Tijd' van Vasalis

**Net als een olifant wisselde een mammoet zes keer in zijn leven zijn kiezen. In elke kaakhelft was ruimte voor twee kiezen. Tijdens het vermalen van het gras sleet de voorste kies als eerste af. De kies erachter schoof langzaam naar voren om de dienst over te nemen. Tegelijkertijd groeide achterin de kaak steeds een nieuwe kies. De gewisselde kiezen worden ‘spuugkiezen’ genoemd.





GODIN AARDE

korrelsGeplaatst door José wo, mei 02, 2018 17:03:51

Geef je mening over een onderwerp uit het nieuws, waarover op dit moment nogal discussie is. Zo luidde een opdracht van de schrijfgroep in januari j.l. Onderstaand mijn invulling.

GODIN AARDE SLAAT TERUG

"We moeten ons leven veranderen, want de aarde kan onze last niet meer dragen", aldus de Franse filosoof Bruno Latour (70) in de Sir Edmund (de Volkskrant) van 13 januari jongstleden. In zijn binnenkort te verschijnen boek Waar te landen? verbindt hij klimaat, globalisering en migratie. In het eerder verschenen Oog in Oog met Gaia stelt hij, in navolging van James Lovelock, dat de aarde een zelfstandig opererend organisme is dat als een godin terugslaat als ze getergd wordt.

Latour is niet de enige die zich zorgen maakt over de opwarming van de aarde en de gevolgen ervan. Sceptici zeggen dat het zo’n vaart niet zal lopen. Zij vinden het klimaat een religie van links. Latour wijst erop dat die ideeën juist zijn gebaseerd op wetenschap. De religieuze kant van de discussie zit volgens hem eerder bij rechts, bijvoorbeeld in de Verenigde Staten. Niet voor niets kon Trump het Klimaatverdrag van Parijs verlaten en zich aldus isoleren van de rest van de wereld. Ook elders prediken politici dit soort nationalisme. Met succes. Omdat veel mensen in paniek zijn door de toenemende migratie willen ze terug naar hun oude natiestaat. Ze vergeten gemakshalve dat die niet meer zelfvoorzienend is, dat wereldwijd landen van elkaar afhankelijk zijn. Ook zien ze niet dat de migratie nog zal toenemen door de klimaatveranderingen. We zullen met zijn allen de gevolgen daarvan ondervinden, voor zover we dat niet al doen. Een internationaal gedragen ecologische transitie is de enige oplossing om de klimaatcrisis te overwinnen. Volgens Bruno Latour is daarbij elke bijdrage van belang: die van activisten, het bedrijfsleven, de wetenschap en de politiek.

Ik deel de zorgen van Latour en vind dat ook gewone burgers een steentje moeten bijdragen. Het is dringend nodig onze levensstijl te veranderen om de aarde te redden. We kunnen bijvoorbeeld minder en bewuster consumeren, respectvol geproduceerd voedsel tot ons nemen, onszelf en onze spullen milieubewuster vervoeren, minder traditionele energie gebruiken en pleiten voor overgang naar duurzamer en veiliger energiebronnen. Door deze overgang zullen huishoudens een hoger percentage van hun inkomen kwijt zijn aan energiekosten, wat voor mensen met een laag inkomen een probleem zal zijn. Het is zaak dat zij gecompenseerd worden. Laten we alsjeblieft inzien en uitdragen dat het vijf voor twaalf is, dat godin Aarde op het punt staat genadeloos terug te slaan, dat we beter voor haar moeten zorgen en dat we een verantwoordelijkheid hebben ten opzichte van alle huidige en toekomstige leven op aarde.




STERREN

korrelsGeplaatst door José za, april 21, 2018 19:11:58

Er is al veel over gezegd en geschreven, maar toch wil ik het ook nog even hebben over het Boekenweekgeschenk van Griet Op de Beeck. 'Geen propaganda voor het Nederlandse boek' schreef Arjan Peters over Gezien de feiten. Hij gaf het één ster. In Vlaanderen reikten sommige boekhandelaren een ander boek uit, omdat ze het Geschenk te slecht vonden. Ik vond dat vreemd en ook belerend, want mogen lezers alsjeblieft zelf beoordelen wat ze van een boek vinden? Met deze gedachte toog ik naar de boekwinkel. Ik schafte Mythos van Stephen Fry aan (wat een college gaf hij bij Van Dis!), kocht ook het Boekenweekessay van Jan Terlouw (bekende kost wat nader geduid) en kreeg het boek van Griet cadeau. Het duurde even voor ik eraan begon, omdat ik nog verdiept was in De levens van Jan Six van Geert Mak. Dat is een zodanig meesterwerk dat ik bijna niet aan het Boekenweekgeschenk durfde te beginnen. Maar ik pakte het moedig op en las het in een avond uit.


Zo slecht als de recensenten vond ik het niet, wat niet wil zeggen dat ik Gezien de feiten geslaagd vind. De aardig neergezette karakters maken geen ontwikkeling door, de plot is voorspelbaar en er staan een aantal tenenkrommende driestuiverromanzinnen in het boek, bijvoorbeeld 'haar zuchten vervluchtigde in de lucht' (p.39). Ik streepte echter ook een paar mij aansprekende zaken aan, zoals: 'Zij had het nooit begrepen, dat er op je waardigheid bewaren voor sommigen blijkbaar een houdbaarheidsdatum zat' (p.21), dit over het zaniken van ouderen over hun en andermans fysieke ongemakjes. Griet Op de Beeck berijdt in Gezien de feiten haar bekende stokpaardje: 'kies voor jezelf en plezier niet aldoor anderen!' Zo schrijft ze op pagina 91: 'Misschien is bovenal zorgen voor anderen een manier om geen verantwoordelijkheid te moeten nemen voor jezelf.' De oudere vrouwelijke hoofdpersoon kiest uiteindelijk wel voor zichzelf, maar heeft het er moeilijk mee dat ze tegen de wensen van haar (volwassen) dochter ingaat. Ik vermoed dat vooral vrouwelijke lezers dit herkennen. Wie weet ligt hier mede de oorzaak van de negatieve toon die het voornamelijk mannelijke recensielegertje aansloeg. Maar om het boek dan géén of slechts één ster te geven... ik zeg: twee!


En toen begon ik aan Mythos. Dat is heel andere kost van een heel ander niveau! Ik heb het nog lang niet uit, maar geef het nu al minimaal acht sterren.



Volgende »